info

Trzeci z cyklu odczytów na temat
Linie podziału.
Co nas dzieli? Co nas łączy? Po której stronie jesteśmy?

Gość: Tadeusz Mazowiecki, prowadzenie Sławomir Sierakowski

 

Tadeusz Mazowiecki (ur. 1927), publicysta, działacz społeczny i polityk.
Studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. Do 1955 roku był związany z katolickim ruchem PAX. W październiku 1956 roku współtworzył warszawski Klub Inteligencji Katolickiej; dwa lata później zakładał miesięcznik „Więź”, którego redaktorem naczelnym pozostał do 1980 roku.
Poseł na sejm w latach 1961-71 (Koło Poselskie „Znak”). Od 1976 związany z ruchem opozycyjnym, współorganizował protest przeciw zapisaniu w konstytucji słów o „przewodniej roli PZPR”. W 1980 roku przewodniczący komisji doradców Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej. W 1981 roku redaktor naczelny „Tygodnika Solidarność”. W stanie wojennym (1981–82) internowany. W 1989 roku aktywny uczestnik negocjacji Okrągłego Stołu po stronie „solidarnościowej”. Pierwszy premier III Rzeczypospolitej (1989-1990). Jako kandydat w wyborach prezydenckich 1990 roku zajął trzecie miejsce za Lechem Wałęsą i Stanem Tymińskim.
W latach 1991-1995 przewodniczył najpierw Unii Demokratycznej, a następnie (po jej połączeniu z Kongresem Liberalno-Demokratycznym) Unii Wolności. W 2005 roku był współzałożycielem Partii Demokratycznej – demokraci.pl. Autor kompromisowej preambuły do Konstytucji RP z 1997 roku.
W 1992 został Specjalnym Wysłannikiem ONZ w Bośni i Hercegowinie. Po upadku Srebrenicy w 1995 roku podał się do dymisji na znak protestu przeciw bierności wspólnoty międzynarodowej wobec zbrodni wojennych dokonywanych w Bośni. Ogłosił raport w sprawie łamania praw człowieka przez wszystkie strony konfliktu.

Tadeusz Mazowiecki otrzymał wiele odznaczeń i wyróżnień. Jest doktorem honoris causa uniwersytetów w Leuven, Genui, Giessen, Poitiers, Exeter, Uniwersytetu Warszawskiego oraz Akademii Ekonomicznej w Katowicach. Odznaczony m.in. Orderem Orła Białego (1995), Złotym Orderem Herbu Bośni (1996), Orderem Legii Honorowej (1997), Krzyżem Średnim z Gwiazdą Orderu Zasługi Republiki Węgierskiej (1998), nagrodą Srebrenica 1995 (2005).